O'Sensei Morihei Ueshiba

Aikido werd uit verschillende oude Japanse gewapende en ongewapende Samoerai verdedigingskunsten ontwikkeld met in samenhang met verschillende filosofische en religieuze tradities Morihei Ueshiba het ontwikkeld. Hier volgt zijn levensloop.

Ueshiba, geboren op 14 december 1883 in Tanabe, Japan.

In 1902 verliet Ueshiba, op 18 jarige leeftijd, zijn geboorteplaats en ging naar Tokyo. Hier startte hij een winkel in schoolboeken. Hij begon met het beoefenen van jujutsu (lichamelijke zelfverdediging) aan de Kito-school.

Daarna volgde hij vele scholen en begon zich bezig te houden met allerlei vormen van jujutsu, kenjutsu (zwaardvechten) en sojutsu (speervechten). Hij werd echter ziek en mede daardoor ging zijn zaak al snel over de kop. Hierna ging hij in het Japanse leger en vocht hij mee in de Japans-Russische oorlog van 1904-1905. En nam in 1912 eervol ontslag.

Op 29 jarige leeftijd (1913) verzamelde hij 54 gezinnen om zich heen en vestigde hij zich met hen een kolonie in Hokkaido. Hij droeg bij aan de ontwikkeling van het gebied dat nu bekend staat als de provincie Shirataki. Ueshiba ontmoette hier in 1915 Takeda Sokaku.
Na enkele jaren kreeg hij van hem menkyo Kaiden (meestergraad klassiek Budo of Bu-jutsu). Hij verbleef hier zeven jaar. In januari 1920 overleed zijn vader en hierdoor zwaar aangegrepen verliet Ueshiba samen met zijn gezin Hokkaido en verhuisde hij naar Ayabe. Door emotionele en psychische problemen, onder andere door dit overlijden, zocht Ueshiba toenadering tot Deguchi Onisaburo, een charismatisch religieus leider, die in Ayabe de Omote kyo sekte stichtte. Door zijn in 1915 behaalde meestergraad was hij voor Deguchi Onisaburo een goede lijfwacht en trainer voor zijn militante aanhang.

In de loop der jaren (1900-1920) hield Ueshiba zich steeds meer bezig met budo en beoefende hij diverse martiale kunsten, waaronder naast eerder genoemde ook Shinkage Ryu en Kito en Daito ryu ju-jutsu, waarbij zijn meesterschap in het Daito ryu (aiki) ju-jutsu een belangrijke moment in zijn leven was.

Op 27 juni 1921 werd zijn zoon Kisshomaru Ueshiba geboren. Ueshiba begon zijn eerste dojo in 1922 in Ayabe. Daar gaf hij onderricht in Aiki bu-jutsu. In vergelijking met het huidige Aikido waren de technieken nog sterk verbonden met de oude tradities (ko-ryu), zoals de term bu-jutsu al suggereert. Vaak wordt er verwezen naar de term Ueshiba-ryu Aiki-bujutsu.

De dojo was in eerste instantie alleen bedoeld voor de Omote kyo aanhang, die in Ayabe woonde. Maar zijn faam verspreidde zich snel en Ueshiba had al vlug de naam "De Budo Meester Van Ayabe". 1925 was een keerpunt in zijn leven. In Ayabe werd hij namelijk uitgedaagd door een jonge marine-officier. Na dit duel ervoer hij Sumi-Kiri (een diep gevoel van tevredenheid en eenheid van lichaam en geest). Hij realiseerde zich dat dit harmonie is en eenheid van de universele Ki (energie). Na deze ervaring was hij ervan overtuigd dat echte budo een methode is die je leert om in harmonie met jezelf en je omgeving te functioneren en dat iedere beweging een uiting is van eenheid van lichaam en geest en zo van de universele Ki. Dit was een belangrijk moment in het ontstaan van Aikido.

Hij woonde 8 jaar in Ayabe (van 1920 t/m 1927). Hij bestudeerde Shinto (religie) en verwierf het meesterschap in het concept van Koto-dama (het sterken van de geest d.m.v. woord en klank). Hier werden dan ook de wortels gelegd voor de filosofie en spirituele ideeën van de oprichter.
In 1927 verhuisde hij naar Tokyo en de drie daar opvolgende jaren werden er in het district diverse dojo's geopend. Veel mensen kregen onderricht in het Aiki-bujutsu waaronder diverse experts in judo en kendo. Ueshiba kreeg meer en meer erkenning en hier en daar werd naar zijn methode gerefereerd als Aikido. Mede door zijn toenemende bekendheid verhuisde hij in 1931 naar een nieuwe dojo die de naam Kobukan draagt. In 1936 besloot hij te breken met de traditie van de klassieke bu-jutsu en zijn systeem om te dopen. Hij gaf het de naam Aiki-budo.

Al in 1935 had Ueshiba land gekocht in Iwama. Veel van zijn studenten zaten in het leger na het uitbreken van de oorlog. Daarom trok hij zich in 1941 terug in Iwama en stelde hij zijn zoon aan als hoofdinstructeur van de dojo in Tokyo. In februari 1942 besloot hij het Aiki-budo om te dopen in Aikido. Hiermee maakte hij zijn standpunt duidelijk dat hij met zijn budo andere doelen voor ogen had dan in deze (oorlogs)periode gebruikelijk. Ueshiba zag in Iwama zijn droom gerealiseerd worden; zijn budotraining (take) proberen te harmoniseren met werken op het land en het produceren van voedsel dat levenskracht geeft (musu).

Na de overgave van Japan was er door de Amerikanen een verbod uitgeroepen op Budo-activiteiten (karate uitgezonderd). Door de afgelegenheid van Iwama konden de Aikido-trainingen toch doorgaan. In 1948 werd dit verbod opgeheven en won Aikido weer aan populariteit. Op 9 februari 1948 werd de Zaidan Hojin Aikikai (Aiki Foundation) opgericht als officieel orgaan waaronder de huidige Aikikai Hombu Dojo wordt geleid.
De eerste publieke demonstratie werd georganiseerd in september 1956. Enkele jaren later in 1960 volgde de eerste openbare presentatie van Aikikai. De kroon op de revival was de opening van de nieuwe Aikikai Hombu dojo in 1969 in Tokyo. Zijn zoon Kisshomaru Ueshiba werd algemeen directeur van de Hombu Dojo. Ook begon in deze tijd de introductie van het Aikido buiten Japan met als voorloper Europa. Na in de jaren zestig diverse internationale demonstraties te hebben verzorgd, stierf O-Sensei Morihei Ueshiba op 26 april 1969 op 85-jarige leeftijd in Tokyo. Postuum ontving hij de Zuihosho Medal. Zijn zoon Kisshomaru Ueshiba aanvaardde de titel van Aikido Doshu.

De kleinzoon van Ueshiba, Moriteru Ueshiba, is momenteel voorzitter van de Aikikai Foundation en algemeen directeur van de Aikikai Hombu Dojo. Hij aanvaardde op 18 januari 1999 de titel Aikido Doshu. Op dit moment geeft één van Ueshiba's leerlingen, Saito, Aikido-trainingen in Iwama.